Ośrodek Badań nad Migracjami

Ewa Cichocka. 2021.

Awans, który dzieli pokolenia. Zmiana generacyjna w polskiej rodzinie w Niemczech

 

IFIS PAN

In „ZMIANA SPOŁECZNA, PANDEMIA, KRYZYS Konteksty empiryczne i teoretyczne” edited by Andrejuk K., Grabowska I., Olcon-Kubicka M., Taranowicz I.

DOI: 10.37240/9788376831985.11


Abstrakt

Pierwsze pokolenie polskich migrantów w Niemczech w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych dążyło do poprawy sytuacji ekonomicznej swoich rodzin i próbowało wtopić́ się w niemieckie społeczeństwo. Udało się to dopiero ich potomkom. Doświadczyli oni awansu społecznego, którego rodzice od nich oczekiwali. Nie byli jednak przygotowani na związaną z nim zmianę pokoleniową, która oznacza przeobrażenie kapitału kulturowego w rodzinie migranckiej. Artykuł przedstawia opartą na wywiadach autobiograficznych z drugim pokoleniem migrantów analizę przekazu międzypokoleniowego w polskich rodzinach w Niemczech. Tłumaczy, dlaczego wysiłek pierwszego pokolenia włożony w budowanie życia na emigracji, nie przełożył się na szczęśliwe życie rodzinne. Nie przyniósł też tak dużych korzyści materialnych, aby pierwsze pokolenie mogło przekazać potomkom kapitał ekonomiczny. Silną stroną polskich rodzin okazał się kapitał społeczny. Wspierająca rola babć oraz innych członków rodzin często okazywała się nieoceniona. Paradoksalnie nieobecność́ rodziców dawała ich dzieciom dużo swobody i czasu wolnego na budowanie własnych sieci znajomych. Artykuł zwraca też uwagę na negatywny wymiar kapitału społecznego w polskich rodzinach. Przejawia się on w ograniczających oczekiwaniach i presji wywieranej przez rodzinę̨ na drugie pokolenie.
 

Słowa kluczowe

drugie pokolenie migrantów, Polacy w Berlinie, kapitał kulturowy, kapitał społeczny